Vorige week dinsdag was de hel even op aarde. Nou ja, heel erg in de buurt. Bij ons in Waspik viel het achteraf mee, maar beelden in de krant en op het journaal lieten serieus noodweer zien. Code oranje bleek deze keer gerechtvaardigd. Mijn collega Tim Brökling, naast landmeter begenadigd fotograaf, stuurde een foto door van het noodweer. En ik kon maar aan één vraag denken bij het zien van die foto: ‘Can I play with madness?’.

Want er is maar weinig Photoshop bewerking nodig om het gezicht van mascotte Eddie van Iron Maiden in de onheilspellende lucht van Tim’s foto te projecteren. Ik zocht op YouTube meteen de videoclip van ‘Can I play with Madness’ op en genoot weer met volle teugen. O ja, dat was ik bijna vergeten: wijlen Graham Chapman van Monty Python schittert in deze video als norse leraar die geobsedeerd raakt door de duistere kracht van Eddie. Plaats delict: de sfeervolle ruïne van Tintern Abbey in Wales. Alle ingrediënten dus voor een memorabele clip.

'I screamed aloud to the old man. I said: "Don't lie, don't say you don't know”. I said: "You'll pay for this mischief, ah, in this world or the next.” Oh and then he fixed me with a freezing glance and the hellfires raged in his eyes. He said: "Do you wanna know the truth, son? Lord, I'll tell you the truth: your soul's gonna burn in a lake of fire.” Can I play with madness? The prophet stared at his crystal ball. Can I play with madness? There's no vision there at all. Can I play with madness? The prophet looked and he laughed at me, “Ha ha”, he said. Can I play with madness? He said: "You're blind, too blind to see' (Can I play with madness - Iron Maiden)

Schaduwkant

Nou heb ik in de basis niets met horror of Halloween. Sterker nog: ik irriteer me mateloos aan de opkomst van het Halloween feest en mafkezen die als creep mensen ongevraagd de stuipen op het lijf jagen. Kansloos… Maar dat wil niet zeggen dat de duistere kant van muziek me niets doet. Onlangs schreef ik al over muziek die helend kan zijn als het leven even niet mee zit: aan de schaduwkant kan het leven immers ook intens zijn. Datzelfde geldt voor ‘ruige’ muziek.

Toegegeven: vroeger vond ik het ook al gauw herrie. En als ik dan ook nog stoere kerels met tatoeages en lange haren gemeen zag kijken, rende ik met de staart tussen de benen weg. Tijden zijn veranderd. Een stoere man zal ik nooit worden, maar ik kan stevige muziek steeds beter behappen en vooral waarderen. En als er aan ‘ruige nummers’ dan ook nog een duister schaduwrandje zit, dan heb je mijn aandacht. Nog zo’n voorbeeld: ‘The unforgiven’ van Metallica.

Het mooie van die plaat is dat het anders is dan wat gangbaar is in de popmuziek. Waar normaal een couplet gebruikt wordt als opmaat voor het refrein, knallen hier de coupletten er juist uit en zorgt het refrein voor een adempauze. Overigens prachtig gezongen door James Hetfield en heerlijk gedrumd door Lars Ulrich. Ook dit nummer werd de wereld ingeslingerd met een stemmige videoclip in zwart-wit waarin een jongen ergens in een afgelegen kelder opgroeit tot oude man. Levensdoel: ontsnappen uit die hel. En als het licht aan het einde van de tunnel dan eindelijk daar is dan sterft de man, alleen… Voor de band stof genoeg om in de latere carrière nog een deel 2 en 3 van het nummer op te nemen. Ik houd het bij deel 1…

'New blood joins this earth and quickly he's subdued. Through constant pained disgrace the young boy learns their rules. With time the child draws in this whipping boy done wrong, deprived of all his thoughts: the young man struggles on and on, he's known. Ooh, a vow unto his own that never from this day, his will they'll take away. What I've felt, what I've known, never shined through in what I've shown. Never be, never see, won't see what might have been. What I've felt, what I've known, never shined through in what I've shown. Never free, never me: so I dub thee unforgiven.' (The unforgiven - Metallica)

Maar is duisternis in de muziek dan altijd gekoppeld aan hardrock? Nee natuurlijk niet. Afgelopen donderdag gaf de Efteling voor het eerst officieel beelden vrij van het nieuwe spookslot Danse Macabre. Het schijnt nogal een huiveringwekkend gebeuren te worden als je door de poorten het Huyverwoud en later de abdij betreedt. Toch wel mooi hoe de Efteling alle critici de mond snoert met een moderne attractie die het oude slot en haar ‘bewoners’ in ere laat. Ook de muziek van de dodendans door Camille Saint-Saëns is origineel, maar wel in een nieuw jasje. En ja: ook dat is duistere muziek die mij kippenvel kan bezorgen, net als bijvoorbeeld ‘Shadowman’ van K’s Choice: een parel uit de buitencategorie.

'Any time tomorrow a part of me will die and a new one will be born. Any time tomorrow I`ll get sick of asking why, sick of all the darkness I have worn. Any time tomorrow I will try to do what`s right, making sense of all I can. Any time tomorrow I`ll pretend to see the light, I just might. Shadowman: oh here`s the sun again. Isn`t it appealing to recline, get blinded and to go into the light again. Doesn`t it make you sad to see so much love denied, see nothing but a shadowman inside.' (Shadownman - K’s Choice)

Dus dankjewel collega Tim voor het delen van die ‘huiveringwekkende’ foto. Ik duik nog even de duisternis in om vervolgens te ontwaken op een zonnige dag in de zomervakantie. Want uiteindelijk gedij ik toch beter in het licht. Fijne vakantie allemaal!

Marcel Donks, muziekliefhebber