Het voornemen was helder: alleen rondkijken, wat foto’s maken en met enkele verkopers praten. Niets kopen. Maar wie op een kofferbakmarkt in Geertruidenberg tussen honderden uitgestalde spullen gaat neuzen, weet eigenlijk bij voorbaat dat zo’n voornemen weinig kans van slagen heeft. Uiteindelijk ging er toch een aantal snuisterijen mee naar huis. En een zwaar verweerde buste, die kennelijk jarenlang een bestaan in een tuin achter de rug had. Daar mag hij nu van zijn oude dag binnen genieten.

Tom Rietveld

Zondag 30 augustus vond op de Markt in Geertruidenberg de laatste kofferbakverkoop van dit seizoen plaats. Van 11.00 tot 17.00 uur veranderde het historische plein opnieuw in één grote verzameling van openstaande achterkleppen, tafels, kleedjes, dozen en vooral heel veel spullen waarvan je soms pas weet dat je ze wilt hebben wanneer je ze ziet.

Het weer speelde in de dagen voorafgaand nog een hoofdrol. Regenbuien en wisselende voorspellingen maakten deelnemers onzeker. Maar toen de vooruitzichten verbeterden, gebeurde precies het omgekeerde.

Regen van afmeldingen

Marktmeester Martijn Bouwens kent dat verschijnsel inmiddels. Samen met Iris de Hoogh en een groep vrijwilligers zorgt hij ervoor dat de kofferbakmarkten iedere keer weer van de grond komen.

"Afgelopen maandag was ik volgeboekt,” vertelt Bouwens. "Dan lijkt het weer wat slechter te worden en vervolgens regent het afmeldingen. Worden de voorspellingen daarna beter, dan melden de mensen zich ineens weer aan.”

Dat vraagt enige stuurmanskunst van de marktmeester. Want hoeveel plaatsen geef je opnieuw weg wanneer je niet weet hoeveel afzeggers alsnog van gedachten veranderen?

Uiteindelijk stonden er deze zondag zo’n 140 deelnemers. Volgens Bouwens eigenlijk een prima aantal. "Als het echt bomvol staat, is de verkoop soms juist minder. Nu lopen er mensen met tasjes en zijn de standhouders tevreden.” Bij aanvang viel er nog even een miezerig buitje, maar daarna werd het uitstekend marktweer: droog, aangenaam en niet te warm. "Met zulk weer blijft iedereen een beetje in de buurt,” constateert Bouwens. "Mensen gaan het terras op, pakken een ijsje en lopen over de markt.”

Van afval naar kunst

Wie goed kijkt, ontdekt tussen alle huisraad ook mensen die iets bijzonders met afgedankte materialen doen. Zoals Theo, bij wiens kraam stukken hout zijn gecombineerd met oude munten, metalen voorwerpjes, pijpenkoppen en andere ogenschijnlijk waardeloze vondsten.

"Voor 99 procent is het afval,” vertelt hij. Maar in zijn handen wordt dat afval iets anders. Een verweerd stukje hout is voor hem geen afvalhout maar het begin van een compositie. Soms ziet hij onmiddellijk wat het moet worden, soms ligt iets weken te wachten voordat de ingeving komt.

Bijzonder zijn de oude pijpenkoppen die hij ooit verzamelde toen bagger uit de Amsterdamse grachten over land werd verspreid. Ook een oud fietsbelastingplaatje, munten en stukken eeuwenoud hout krijgen een tweede bestaan. "Het gaat mij vooral om de vorm van zo’n stukje hout. Voor mij kan dat gigantisch mooi zijn.”

Je zou zijn werk kleine assemblages of stillevens kunnen noemen. Zelf maakt Theo er weinig poeha over. En rijk wordt hij er evenmin van. "Er zit meer tijd in dan dat het oplevert.” Thuis heeft hij naar eigen zeggen nog honderden werkstukken liggen.

Servetten krijgen tweede leven

Een paar kramen verderop wordt op een heel andere manier hergebruikt. Oude theedozen, doosjes en andere voorwerpen zijn voorzien van kleurrijke afbeeldingen. De techniek heet decoupage, ook wel servettentechniek. Van een papieren servet wordt voorzichtig de bovenste bedrukte laag gebruikt. De afbeelding wordt uitgeknipt of gescheurd en vervolgens met speciale lijm op het voorwerp aangebracht. Daarna volgt nog een beschermende laag. "Je moet bij het opplakken heel voorzichtig zijn,” legt de maakster uit. Het dunne papier scheurt immers gemakkelijk. De kunst begint eigenlijk al bij het vinden van bijzondere servetten. Wat voor de één gewoon iets is om na het eten de mond mee af te vegen, is voor haar grondstof voor een nieuw voorwerp.

Duplo van generatie op generatie

Nog zo’n kraam waar herinneringen worden verkocht: een indrukwekkende hoeveelheid Duplo. Treinen, huizen, dieren, brandweer, politie, poppetjes en complete sets.

De verzameling van de familie Van Gool begon rond 2011 serieus te groeien toen de kleinkinderen kwamen spelen, maar sommige onderdelen zijn veel ouder. "Mijn zoon is nu 48 en er zit nog speelgoed bij waar mijn eigen kinderen vroeger mee hebben gespeeld.”

Dat is volgens de verkopers meteen de kracht van Duplo. "Het is bijna niet kapot te krijgen. En rails van veertig jaar geleden passen nog steeds op die van nu.”

De verzameling wordt inmiddels langzaam afgebouwd. Maar terwijl opa en oma verkopen, begint ergens anders misschien alweer een nieuwe verzameling. Dat is tenslotte de kringloop van een kofferbakmarkt.

Een oliebol in augustus

En van al dat zoeken krijg je trek. Gelukkig staat er een oliebollenkraam. Augustus of niet: blijkbaar smaakt een oliebol ook uitstekend zonder winterjas. Naast de traditionele bol zijn er onder meer Dubai-bollen met pistache, Berlinerbollen, churro’s en wafels. Alles wordt ter plekke vers gemaakt. De uitbater staat in de winterperiode bij de Makro in Breda en trekt daarnaast met een kleinere kraam langs evenementen. „Ik ben tevreden vandaag,” zegt zij. „Mooi weer, veel mensen. En het moet ook een beetje leuk blijven.” Dat laatste lijkt eigenlijk een aardige samenvatting van de hele middag.

Na drie kofferbakmarkten dit jaar, één editie kon vanwege de extreme hitte niet doorgaan, gaat de organisatie volgens Bouwens nu 'weer in winterslaap'. Maar de spullen verdwijnen natuurlijk niet. Die verhuizen naar zolders, schuren en kasten, totdat volgend jaar de achterkleppen opnieuw opengaan.

En ergens staat vanaf vandaag een verweerde oude buste niet langer buiten in een tuin, maar binnen.