Een nieuw jaar, nieuwe kansen (beste wensen trouwens). Benieuwd wat me komend jaar te wachten staat… De veranderingen zijn niet zo groot meer naarmate je ouder wordt, maar toch. Eén bijzondere gebeurtenis wacht in ieder geval op me in april: ik ben een van de zes kandidaten van Maestro Waspik. De komende periode stort ik me in de wereld van het dirigeren: onbekende kost voor de ‘muziekliefhebber uit Waspik’.

Dat ik ‘wat’ met muziek heb, moge duidelijk zijn. Als mede-organisator van de Waspikse Muziekquiz en schrijver van de wekelijkse muziekverhalen ben ik vrijwel dagelijks bewust met muziek bezig. Tel daarbij op mijn uit de kluiten gewassen collectie muziek, de regelmatige deelname aan muziekquizen en het bezoek aan vele concerten. “Music was my first love…”

Dat moet ook ongetwijfeld een van de redenen geweest zijn dat Ria Vreeburg me namens de organisatie gevraagd heeft om mee te doen aan de tweede editie van Maestro Waspik. Een hele eer, dat zeker, maar toch heb ik even getwijfeld. Ik acteer liever op de achtergrond en niet in de schijnwerpers voor een orkest. Maar aan de andere kant zie ik het als een ‘once in a lifetime’ kans om even uit de comfort-zone te treden en een heus orkest voor te staan. Hoe gaaf is dat?

Levensbelang

Maar wat doet zo’n dirigent dan eigenlijk? En waarom is hij überhaupt nodig om een orkest te leiden? Immers: bands spelen op een podium toch ook prachtig samen zonder dat er iemand met een stokje voor staat te zwaaien? Mij lijkt dat de muzikanten uit een orkest bij een gedegen voorbereiding van hun eigen partituur makkelijk zonder dirigent moeten kunnen spelen. Of vergis ik me? Waarschijnlijk wel. Bevriende muzikanten vertrouwden me al toe dat de dirigent van levensbelang is om alle losse instrumenten als een geheel te laten klinken in het juiste tempo. Best een verantwoordelijke taak dus… slik.

Ik ben in de eigen muziekcollectie eens gaan rondsnuffelen naar voorbeelden van ‘orkestrale muziek’. Die vond ik al snel bij Metallica die samen met ‘The San Francisco Symphony Orchestra’ een vette show weggaf onder de veelzeggende titel ’S&M’. Man, wat heb ik die CD grijs gedraaid. Michael Kamen staat het orkest voor en doet dat op onnavolgbare wijze. Gave combi: metalmuziek met symfonische rock.

'Heavy rings on fingers wave, another star denies the grave. See the nowhere crowd cry the nowhere tears of honor like twisted vines that grow. Hide and swallow mansions whole, dim the light of an already faded prima donna. Fortune, fame, mirror, vain, gone insane. Fortune, fame, mirror, vain, gone insane but the memory remains.' (The memory remains - Metallica)

Nog zo’n gave combinatie heb ik live meegemaakt toen ‘mijn bandje’ Doe Maar in 2012 in Gelredome een concert gaf in het kader van Symphonica in Rosso. Dienstdoend orkest was Guido’s Orchestra onder leiding van Guido Dieteren. Ik kon me vooraf geen voorstelling maken dat de reggae van Doe Maar ooit zou matchen met strijkers en toeters, maar niets bleek minder waar. Gelukkig is alles goed vastgelegd voor het nageslacht op CD en DVD.

Het laatste voorbeeld van een dirigent die indruk op me maakte, is te zien tijdens de live versie van ‘The ghost in me’ van Epica die op YouTube te vinden is. Voor haar ‘Symphonic Synergy’ tour ging de metalband een samenwerking aan met ‘The Symphonic Synergie Orchestra’ onder leiding van Dante Diaz. Aangevuld met een kamerkoor en een kinderkoor werd tijdens dit nummer een ouverture neergezet rondom Danse Macabre waar je ‘u’ tegen zegt. En letterlijk als middelpunt een stralende Diaz die met zijn hanekam prima in het decor past. Gaaf hoor.

'It’s time to free the ghost in thee, give in to the dark phantoms agony. Our choir sings eternal songs abandon your fears while you sing along. We wonder what the shadows hide, not scared anymore we shall go inside. The one unnamed's compelling thee to echo this melody endlessly. Take one more step beyond this door and you will be singing forevermore. The orchestra's playing, dark melodies swaying, enchanting, betraying, it’s time…' (The ghost in me - Epica)

Henny Vrienten

Metalmuziek zal ik op 12 april naar verwachting niet gaan dirigeren met Poporkest Mixed-Up uit Drunen. Dus ben ik nog wat verder gaan struinen door mijn platen en CD’s. Ik denk dat de keur aan filmmuziek die grote held Henny Vrienten in zijn loopbaan maakte meer in de buurt komt. Die CD’s luister ik niet vaak en de keren dat ik ze opzet dan is het meer als achtergrondmuziek tijdens het werken. Nu ik er wat beter naar luister, merk ik hoe prachtig die muziekstukken in elkaar zitten. En, in tegenstelling tot ‘gewone’ popmuziek, barst het van de wisselingen in tempo en geluidsniveau. Kijk, dat is volgens mij dus het stuk waar de dirigent zijn eer moet behalen.

Samen met mijn vijf collega-Maestro’s (een zeer divers, verrassende clubje ‘goei volk’) ga ik de komende maanden in voorbereiding om muziek vanuit een heel ander perspectief te bekijken en te beleven. Een leuke, maar serieuze aangelegenheid, want de muzikale avond op 12 april wordt leuk en gezellig, maar moet vooral draaien om goede muziek. Aan het 40-koppige orkest zal het in ieder geval niet liggen… Wij zullen deze avond door een professionele en onafhankelijke jury beoordeeld worden, maar ook het publiek heeft een stem. We gaan het meemaken. Ik zie het in ieder geval als een verrijking van mijn blik op en beleving van muziek. Ik verwacht dat er geen toekomst voor mij in weggelegd als Maestro, maar ga mijn uiterste best doen de baton in de juiste maat en met de juiste bewegingen door de Waspikse lucht te manoeuvreren. Wordt vervolgd…

Marcel Donks, muziekliefhebber