Geertruidenberg - In Museum De Roos is tot en met 31 mei 2026 de tentoonstelling ‘Van Vondst naar Vitrine’ te zien. Een wisseltentoonstelling die tot stand is gekomen door een nauwe samenwerking tussen het aan de historische Markt gevestigde museum en de Oudheidkundige Kring ‘Geertruydenberghe’ (OKG). Tijdens de expositie zijn bodemvondsten te zien die gevonden zijn door leden van de Archeologische Werkgroep van de OKG. Het gaat onder meer over opgravingen op de locaties Havendijkstraat, Bierstraat, Venestraat en Koestraat, die hebben plaatsgevonden in de periode 1976 tot 2005. Op 12 november werd de thematische tentoonstelling in aanwezigheid van ‘De Vrienden van De Roos’ feestelijk geopend.

Door Jan Hoek

In zijn welkomstwoord stelde Ron Haveman, voorzitter van Museum De Roos, dat ‘slechts’ een klein gedeelte van de bodemvondsten te bewonderen zijn in de tentoonstelling ‘Van Vondst naar Vitrine’. “Samen met OKG-bestuurslid Bruno Korngold zijn we enige maanden bezig geweest met het uitzoeken van dozen. Uit een deel van de dozen hebben we er naar schatting zo’n duizend scherven gezeefd die zijn gevonden in de grond van de middeleeuwse straten van Geertruidenberg. We hebben slechts een derde van de dozen onderzocht. Bruno en ik gaan door met ons uitzoekwerk, zodat het best mogelijk is dat er tijdens de nu lopende wisseltentoonstelling nieuwe vondsten worden toegevoegd. We hopen in de nog resterende dozen meer verrassingen tegen te komen, zoals de bij het Wilhelminaplein gevonden ketting van de ophaalbrug van het voormalige kasteel van Geertruidenberg. (zie apart artikel over deze ketting elders in deze editie, red.) Deze ketting gaat na deze wisseltentoonstelling vanzelfsprekend deel uitmaken van de vaste collectie van ons museum.”

Herinrichting en uitbreiding

Ron Haveman had het in zijn toespraak ook nog over een nieuwe uitbreiding van de vaste collectie, te weten een maritieme hoek die een fraai beeld geeft van de geschiedenis van de riviervaart rondom Geertruidenberg. Duidelijk wordt dat Geertruidenberg altijd een belangrijke rol heeft gespeeld in de binnenvaart. Hiermee is ook de bijzonder fraaie, chronologisch verantwoorde herinrichting van het museum afgerond. Helaas had hij ook minder aangename mededeling. Museum de Roos leende eerder het in 2005 in de bodem van de Koestraat gevonden ‘zwaard van Geertruidenberg’ uit aan het Museum van Oudheden in Leiden. Na de expositieperiode in dat museum kwam het bericht dat het handgevest van het slagzwaard beschadigd is geraakt en nu wordt gerestaureerd. Het bijzondere middeleeuwse zwaard, toch een van de meest spraakmakende vondsten in Geertruidenberg, is dus even niet te zien. Gelukkig is een bezoek aan Museum de Roos, dankzij de vaste collecties en de wisseltentoonstelling ‘Van Vondst naar Vitrine’, de moeite meer dan waard. Tijdens de nu lopende tijdelijke expositie zijn er rood aardewerk uit de periode 1300-1600, een Keulse voorraad-pot uit 1850-1925 en een Amfoor uit ca. 1600 verder onder andere te bewonderen: houten kegelballen uit de 18e eeuw, ludieke knikkers van weleer, schoen- en riemgespen 1500-1700 en stenen kanonskogels die zijn gebruikt bij de belegering van het kasteel van Geertruidenberg in 1420. Verder onder meer slijp- en wetstenen, stenen visnetverzwaringen, een messing knoop van een officier van het 93e Lijns Infanterie Regiment, gedragen bij de inname van Geertruidenberg in 1793, een messing koppelhaak/riemgeleider in gebruik bij het Nederlandse leger rond 1920 en een schedepuntbeschermer uit ca. 1420 gebruikt ter bescherming van het uiteinde van een zwaard- of dolkschede. Te veel om alle vondsten in dit artikel te vermelden, die gegarandeerd stuk voor stuk zijn gevonden in de bodem van vestingstad Geertruidenberg.