Door Tom Rietveld
Sinds de eerste oproep op 26 november 2025 in weekblad De Langstraat heeft de rubriek Poëzie-albums inmiddels vijf afleveringen gekend. Wat begon als een bescheiden verzoek om eens in laden en boekenkasten te kijken, is uitgegroeid tot een warme stroom aan reacties. Steeds opnieuw blijken mensen hun zorgvuldig bewaarde albums terug te vinden; soms hun eigen boekje, maar vaak ook dat van moeder, tante of oma.
Elke inzending blijkt meer dan een verzameling rijmpjes. Het zijn kleine tijdcapsules vol herinneringen, familiebanden en vriendschappen. Deze week mag ik vier bijzondere poëzie-albums laten zien die Bertie Heesters persoonlijk kwam aanreiken. Vier boekjes, elk met een eigen sfeer, maar samen een prachtig inkijkje in het leven van jonge meisjes in de jaren rond de Tweede Wereldoorlog en de periode daarna.
Zoals gebruikelijk worden de originele pagina’s als foto geplaatst, terwijl de versjes in de tekst zijn uitgeschreven zodat ze voor iedereen goed leesbaar blijven.
Het album van Bertie Heesters – herinneringen tot de laatste bladzijde
Bertie’s eigen album begint meteen bijzonder. Op de eerste bladzijde staat een versje van Ans en Joke, ingestuurd in de periode van de Watersnoodramp van 1953 – een gebeurtenis die diepe indruk maakte op heel Nederland. Daarna vult het boekje zich bladzijde na bladzijde met bijdragen van familie en vrienden: Minie Heesters, neef Bas, broertje Harrie, zusje Corrie, buurmeisje Nellie Vermeeren, klasgenootjes en zelfs docent J. Smirijnen.
Een charmante bijdrage komt van tante Betsy:
Geertruidenberg, 7 januari 1954
Lieve Nichtje Berty,
Wel foei een vouwtje op dit blad,
En bovendien nog vast geplakt.
Waartoe dit vouwtje, vraag je licht,
Is dit iets nieuws, wat mode is?
Wel neen, mijn beste meid,
’t Is enkel maar nauwkeurigheid,
Opdat je onder al uw vrinden
Mijn blaadje ’t eerst terug zult vinden.
Je toegenegen Tante Betsy
Vele jaren later vond dochter Ingrid het poëzie-album terug en schreef zij op de laatste bladzijde:
Lieve Mama,
De kop van de kat is jarig,
de pootjes vieren feest.
Het staartje mag niet meedoen,
diens pas ziek geweest.
Dit is geschreven,
dit is gedaan,
Ingrid Jansen (dochtertje)
is mijn naam.
Oost, West, Thuis Best.
25 mei is de dag die niet vergeten mag.
12345678, Mama is een schat.
Willy Broeze – licht laten schijnen in donkere jaren
Het tweede album is van Willy Broeze, destijds wonend aan de Lansinkweg 32 in Hengelo. De eerste bijdragen dateren uit 1939. Opvallend is dat de oorlog nergens expliciet genoemd wordt. In plaats daarvan spreken de versjes over hoop en licht.
Hengelo (O), 6 december 1940
Lieve Willy,
Laat uw lichtje schijnen
Helder in het rond,
Laat het vriendelijk stralen
Waar ge droefheid vindt,
Laat het blijde flikk’ren
Waar men schertst of lacht,
Krachtig, moedig branden
Waar het lot u bracht.
Je Moeder
8 november 1939
Lieve Willie,
Rozen verwelken,
Bloemen vergaan,
Maar onze vriendschap
Zal altijd blijven bestaan.
Je vriendin Jenny Scholten
Betty Broeze – zorgvuldig bewaard onder cellofaan
Het derde album behoort aan Betty Broeze en is volledig volgeschreven met bijdragen van familieleden en schoolvriendinnen.
Hengelo, 14 maart 1942
Lieve Betty,
Je vraagt mij te schrijven
Een vers in dit boek,
’k Voldoe dan ook gaarne
Aan dit vriendelijke verzoek.
En ik bied je mijn wensje,
Heel klein maar oprecht:
Lief, vrolijk, tevreden,
’t Ga nimmer je slecht.
Je Oma
17 januari 1947
Lieve Betty,
Als je levensbarometer
Ooit “veranderlijk” mocht staan,
Hoop ik dat een zonneschijntje
Hem spoedig weer omhoog doet gaan.
Want zonneschijn dat is in ’t leven,
Voor een ieder groot en klein,
Daarom zij ’t jou gegeven,
Steeds een zonnetje te zijn.
Je schoolvriendinnetje Ali van der Laan
Nog een album van Willy – klasgenoten schrijven geschiedenis
Het vierde album opent met een indrukwekkend gedicht van haar moeder:
Hengelo (O), 3 maart 1942
Lieve Willy,
De wensch om te willen – de wil om te werken,
En strijd te aanvaarden… je hebt het verstaan.
Dat stalen verlangen, bergopwaarts te gaan,
Het heilig bezit van den geestelijk sterke.
Daarna volgt een unieke bladzijde waarop alle zesdeklassers van de Hengelose Schoolvereniging gezamenlijk hun naam schrijven rondom een ingeplakte ansichtkaart van hun schoolgebouw.
Hun boodschap:
Hengelo (O) 5-3-’42
Best H.S.V. - stertje!!
Wij, zesde klassers, wensen je,
Wat er ook geschied’ -
Een H.S.V. - vol leven
Hoe is ’t ? Begrijp je ons niet?
Kijk! H.S.V. betekent:
Houd Steeds Vertrouwen!
Dat is ons eerste eis voor allen,
Dit aan ons toekomst bouwen,
Maar H.S.V. zegt tevens:
“Houd Steeds Vol!”
Ook dat speelt in ons leven
Een zeer voorname rol.
Tenslotte: ”Houd Steeds Vriendschap”
Weer ’t bekende H.S.V. !
Als jij ons die wilt schenken,
Zijn we allen zeer tevree.
Hengelose School Vereeniging
Schooljaar 1941 - 1942/ Klasse VI
Een bijzonder inkijkje in de periode van WO-II, waar met geen woord over oorlog wordt gesproken, maar waar positieve wensen richting de toekomst centraal staan. Een waardevol houvast in moeilijke tijden.
Blijf insturen
Heeft u ook nog een poëzie-album liggen? Van uzelf, uw moeder, oma of misschien nog verder terug in de familie? Haal het eens voorzichtig tevoorschijn, blader erdoorheen en deel die herinneringen. Foto’s van de pagina’s – liefst met een korte toelichting – zijn van harte welkom.
E-mail: tomrietveld@me.com
WhatsApp: 06-51217918
Blijf vooral insturen en blijf genieten van dit bijzondere inkijkje in het verleden.