De jaarstukken over 2025. Waar hebben we het dan over. Het doet om te beginnen wat onwennig aan; een nieuw College presenteert het voorstel over de jaarstukken van 2025, dat werd opgesteld door het vorige College. Bestuurlijke continuïteit is daarbij het toverwoord. Het is het vermogen van in dit geval de overheid om ongestoord te blijven functioneren en besluiten te nemen, ook als het bestuur wisselt. Pronken met andermans veren, zouden anderen zeggen. Er werden door diverse fracties 28 schriftelijke vragen gesteld over de jaarstukken en nog eens 18 over de voorjaarsnota. Het College kon aan het werk.

Door Frans van Son

Jaarstukken

Bij Jaarstukken hebben we het over het jaarverslag en de jaarrekening over vorig jaar. In dat jaarverslag verantwoordt het College zich over het gevoerde beleid, de behaalde resultaten en de financiële positie van onze gemeente.

Het College vraagt de Raad om die jaarstukken met positief resultaat van € 3.437.000 vast te stellen. Het lijkt heel positief, maar er zijn toch wel wat kanttekeningen. Zo moet nog een aantal budgetten, in totaal € 1.410.000, worden overgeheveld naar dit jaar. Eigenlijk geven de cijfers een enigszins vertekend beeld. Het jaarresultaat kon positief worden afgesloten omdat de gemeente onder meer een aantal projecten niet kon uitvoeren door capaciteitsproblemen. Onze organisatie blijkt kwetsbaar. Die projecten moeten dus, (inclusief bijbehorende bedragen), worden doorgeschoven naar dit jaar. Ook konden diverse vacatures niet worden vervuld. Dat geld werd dus niet uitgegeven.

Succesvol

Dat alles wil niet zeggen, dat er in 2025 niet een aantal dingen succesvol aangepakt kon worden. Denk bijvoorbeeld aan het vaststellen van de toekomstige kaders voor de beeldkwaliteit van de openbare ruimte in het DIOR (Duurzame inrichting van de openbare ruimte). Verder zijn er de Amervisie en diverse verkeersveiligheidsprojecten. Er kwam ook een nieuw afvalbeleid tot stand, dat al meteen heeft geleid tot aanzienlijk minder fijn huishoudelijk restafval. Op diverse andere terreinen gebeurde een en ander. Zo is er geïnvesteerd in sportaccommodaties; de buurtsportcoaches waren zeer actief. Het College noemt ook het feit dat de verandering in het sociaal domein is ingezet, met onder meer de sterke lokale teams. Er gebeurde meer positiefs. Zo werd een aanpak ontwikkeld om jongerenparticipatie vorm te geven. Er is gewerkt aan een nieuwe opvangplaats voor Oekraïense ontheemden en asielzoekers, voor als het Hoge Veer sluit in november 2028. Ook op woningbouwgebied gebeurde veel en voor bedrijventerreinen Dombosch en Pontonnier is het actieprogramma van het Keurmerk Veilig Ondernemen uitgevoerd en is begonnen met een haalbaarheidsonderzoek Energiehub Dombosch.

Belangrijk is ook dat in 2025 veel is gedaan op het gebied van de ambtelijke organisatie en de dienstverlening. Onze gemeente zit verder aan de ontwerptafel PowerPort. Dit is slechts een greep uit de vele dingen die in gang zijn gezet, of uitgevoerd.

Uitdaging

Toch is niet alles rozengeur en maneschijn. De dreiging van een financieel ‘ravijnjaar’ waarover diverse malen werd gesproken in 2025, lijkt een jaartje doorgeschoven. Voor de jaren na 2027 heeft het College nog geen concrete oplossingen. Daarom zullen bestuurlijke keuzes nodig zijn. Probleem is ook dat de gemeentelijke organisatie kwetsbaar is. Dat is een probleem dat al langer speelt. Er moet naar oplossingen worden gezocht en dat vergt ook investeringen. Dat geldt ook voor de dreiging van geopolitieke spanningen. Dat betekent dat het thema Sociale Weerbaarheid om aandacht vraagt. Dan is er nog het probleem van de Spreidingswet, terwijl er flinke druk is op voorzieningen en woningmarkt. We hebben het dan nog niet over de financiële kant van looneisen bij salarissen in combinatie met stijgende prijzen van voedsel, energie en grondstoffen.

Scherp sturen

Het College laat weten dat het scherp blijft sturen op de financiën om de impact van toekomstige bezuinigingen zo klein mogelijk te houden. Het College zegt ook dat bestuurlijke keuzes nodig zijn. De vinger moet nadrukkelijk aan de pols worden gehouden en tegelijkertijd gericht worden geïnvesteerd in de toekomstbestendigheid van de organisatie, de processen, systemen én de medewerkers. Dat alles is noodzakelijk om het tij te keren.

Voorjaarsnota

Op de agenda van de debatraad stond ook de voorjaarsnota van 2026. Het blijft daarbij beperkt tot een tussentijdse rapportage. De kadernota 2027-2030 blijft achterwege met uitzondering van de financieel technische uitgangspunten voor de nieuwe begroting. In de plaats daarvan wordt de begroting 2027-2030 beleids- en financieel inhoudelijk uiteraard gebaseerd op het nieuwe coalitieakkoord. Dat lijkt me logisch.